Ga direct naar de inhoud

Witwassen via patentaanvragen?

Witwassen via patenten?

Deze afbeelding heeft een leeg alt-attribuut; de bestandsnaam is Patented-300x214.jpg

Wereldwijd is er sprake van een sterke vraag naar octrooien en patenten.[1] Dit kan vanuit witwasperspectief een risico zijn. Zo kan iemand die crimineel geld bezit een samenwerking aangaan met een patenthouder. Het patent wordt vervolgens voor een enorm bedrag verkocht en het criminele geld wordt overgemaakt naar die firma. Hiermee is de schijn van legitimiteit aan het criminele vermogen gegeven. Een andere mogelijkheid is dat een crimineel een patent aanvraagt in een ander land op naam van een Nederlandse vennootschap en dit patent vervolgens verkoopt aan een buitenlandse verbonden firma. Verder zou een crimineel zelf een octrooi kunnen aanvragen in Nederland. Patenten kunnen tot slot ook worden misbruikt door mensen die zich uitgeven als miljonair. Voorbeelden hiervan zijn te zien in de populaire Netflix series Inventing Anna en de Tinder-Swindler (beiden waargebeurd), maar ook in ons eigen kikkerlandje. Zo is een oplichter door de rechtbank Oost-Brabant veroordeeld omdat hij zijn Veghelse vriendin ertoe had bewogen hem flinke sommen geld toe te stoppen. Hij beweerde patent te hebben op een briljante uitvinding en wist te infiltreren in haar zakelijke netwerk. [2]

In 2016 schreven we al over dit onderwerp naar aanleiding van een artikel in the Economic Times van India in verband met een enorme toename van patentaanvragen in India. Maar niet alleen in India waren de aanvragen destijds enorm gestegen. Ook de aanvragen in Europa vanuit China en de VS waren enorm gestegen. Per hoofd van de bevolking hadden Nederland en Zwitserland de meeste aanvragen. Phillips was overall koploper met 2.400 octrooiaanvragen in 2015. Hoe is de situatie nu?

In 2021 heeft het Europees Octrooibureau (EOB) 188.600 aanvragen ontvangen. Dat is 4,5% meer dan het jaar ervoor en het hoogste aantal tot nu toe. De top vijf van landen van herkomst voor octrooiaanvragen in 2021 waren de VS (25%), gevolgd door Duitsland (14%), Japan (11%), China (9%) en Frankrijk (6%). Nederland staat op de achtste plaats in de top 50 van landen met de meeste patentaanvragen in 2021. De top 20 landen nemen 95% van alle Europese octrooiaanvragen voor hun rekening. Het aantal Europese octrooiaanvragen voor uitvindingen van Nederlandse ondernemingen is in 2021 voor het eerst in drie jaar tijd gestegen. Nederlandse ondernemingen vroegen in 2021 6.581 patenten aan, een stijging van 3,1 % ten opzichte van het jaar ervoor.[3] Per hoofd van de bevolking hebben Zwitserland, Zweden, Denemarken, Nederland en Finland de meeste aanvragen. Wereldwijd is de sterkste groei te zien in de sector digitale communicatie. In Nederland is dat zorgtechnologie. Philips was in 2021 de grootste octrooiaanvrager van alle bedrijven in medische technologie en was in Nederland de meest actieve aanvrager van Europese patenten.

De sterke vraag naar octrooien kan een teken zijn van het innovatieve vermogen van de Europese economie, maar vanuit witwasperspectief kan het ook een risico zijn. Alertheid lijkt geboden.

Meer weten over witwassen met patenten? Lees dan het artikel Witwassen met patenten/octrooien van AMLC collega Frederique Richelle. https://www.amlc.nl/wp-content/uploads/2018/02/Witwassen-met-patenten-website-versie.pdf

[1]https://www.epo.org/news-events/news/2022/20220405.html. Tussen deze twee termen bestaat geen inhoudelijk verschil. De Nederlandse wet- en regelgeving hanteert de term octrooi. Internationaal wordt de term patent gehanteerd.

[2]Rechtbank Oost-Brabant 20 augustus 2021, ECLI:NL:RBOBR:2021:4384

[3]https://www.epo.org/news-events/news/2022/20220405.html